BORCULO – In Borculo wordt binnenkort de honderdste sterfdag van onderwijzer en auteur Hendrik Willem Heuvel herdacht. Heuvel speelde een grote rol bij het vastleggen van het leven in de Achterhoek rond 1900. De schrijver was hoofd van de school in Borculo toen het dorp op 10 augustus 1925 door een cycloon werd getroffen. Negen maanden later overleed hij.
Het gezin van Hendrik Willem Heuvel in 1905, met uiterst rechts Johan Heuvel, de opa van Johan van Rhijn. – Foto: Privécollectie Johan van Rhijn
Hendrik Willem Heuvel zette zich in voor herhuisvesting van iedereen die na de stormramp dakloos was geworden, vertelt zijn achterkleinzoon Johan van Rhijn. “Er wordt gezegd dat die inspanningen zijn gezondheid zo had aangetast, dat hij kort daarna is overleden.” Er vielen door die rampdag in Borculo drie doden te betreuren, meer dan tweehonderd mensen raakten gewond, 240 huizen werden verwoest.
Toen Heuvel op 10 mei 1926 stierf was hij 61 jaar. Hij had bij zijn dood onder meer een lesmethode voor aardrijkskunde ontwikkeld (De wijde, wijde wereld), de Geschiedenis van het Land van Berkel en Schipbeek en Licht over de Graven uitgebracht en gepubliceerd in de Lochemse Courant en in tijdschriften. Zijn belangrijkste werk kwam een jaar na zijn dood uit: Oud-Achterhoeksch boerenleven – het gehele jaar rond, een uitvoerige beschrijving van het reilen en zeilen in de Achterhoek eind negentiende, begin twintigste eeuw.
Heuvel is misschien wel de grootste Achterhoekse prozaschrijver
Oud-journalist Arend Heideman
Het werk van Heuvel geeft een goed beeld van hoe het leven in de Achterhoek ruim honderd jaar geleden was, zegt oud-journalist Arend Heideman uit Gelselaar. Heideman maakt deel uit van de Studiekring Meester Heuvel. Die publiceerde de afgelopen zes jaar vijf boeken over het schoolhoofd in Borculo. Het laatste werk Hendrik Willem Heuvel bij zijn 100e sterfdag wordt op 9 mei officieel gepresenteerd. “Heuvel is misschien wel de grootste Achterhoekse prozaschrijver”, zegt Heideman.
“Voor mij is Heuvel geen heilige hoor”, zegt zijn achterkleinzoon Johan van Rhijn. Van Rhijn neemt het laatste boek over het schoolhoofd in Borculo symbolisch in ontvangst. “Wat hij schreef heeft me wel altijd geïnteresseerd. In zijn dagboeken kwam ik verhalen tegen over mijn opa (Heuvels zoon Johan, hvv.) en hem heb ik nooit gekend. Die passages over mijn opa in Heuvels dagboeken hebben de witte bladzijden over het leven van mijn opa een beetje ingekleurd.”
Groot verdriet
Johan Heuvel, Van Rhijns grootvader, overleed twee jaar na zijn vader H.W. Heuvel op slechts 35-jarige leeftijd. “Hij was op straat in elkaar gezakt. Zijn overlijden was een groot verdriet in de familie en wij kleinkinderen kregen vrijwel niets over hem te weten. Maar over zijn vader wisten we wel veel, omdat hij de schoolmeester van Borculo was.”
Tien jaar geleden stuitte Van Rhijn op brieven die zijn opa geschreven had. “Door archieven in Arnhem, Kampen en Deventer en vooral de dagboeken van meester Heuvel is het me gelukt een tamelijk volledig beeld van Johan Heuvel te krijgen.” Hij schreef er in 2017 een boek over: de bijna vergeten zoon van meester Heuvel uit Borculo’.
Herdenking
Hendrik Willem Heuvel (1864-1926) wordt breed herdacht in Borculo op zaterdag 9 mei, een eeuw na zijn overlijden. De dag begint met een bijeenkomst in de Joriskerk, waar Heuvel allerlei functies bekleedde. Bezoekers gaan ook naar het graf van Heuvel. Overige activiteiten zijn in en rond boerderijmuseum De Lebbenbrugge in Borculo. Meer informatie lees je hier.
De storm en de geboorte van Giro555
Geschreven door mediapartner Omroep Gelderland
Mail ons!
Heb jij een tip of opmerking? Mail naar de redactie: redactie@1achterhoek.nl.